ABD'de kripto piyasası ile geleneksel hisse senedi piyasaları arasındaki sınırı değiştirebilecek kritik bir düzenleme süreci hız kazanıyor. SEC'nin tokenlaştırılmış hisse senetleri için hazırladığı yeni muafiyet modeli, Coinbase başta olmak üzere dijital varlık şirketlerinin ABD'de hisse bağlantılı ürünler sunmasına kapı aralayabilir.
SEC'den tokenlaştırılmış hisseler için yenilik muafiyeti
ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu'nun, blokzincir tabanlı finansal ürünlerin daha esnek bir düzenleyici çerçevede test edilmesini sağlayacak bir innovation exemption modeli üzerinde çalıştığı aktarılıyor. SEC Başkanı Paul Atkins'in gündeme getirmesi beklenen bu yaklaşım, şirketlere mevcut açıklama ve yatırımcı koruma kurallarının tamamına ilk aşamada uyum şartı aranmadan kontrollü bir deneme alanı sağlayabilir.
Bu hazırlık, tokenlaştırılmış hisse senetlerinin ABD piyasasında işlem görebilmesi için bugüne kadarki en güçlü düzenleyici sinyallerden biri olarak görülüyor. Tokenlaştırılmış hisseler, halka açık şirket paylarının blokzincir üzerinde dijital varlıklarla temsil edilmesine dayanıyor ve yatırımcılara geleneksel piyasa saatlerinin dışına taşan yeni bir işlem modeli sunmayı hedefliyor.
Coinbase 1:1 destekli hisse tokenları planlıyor
Coinbase, düzenleyici görüşmeler ilerlerken ABD'de tokenlaştırılmış hisse senedi hizmeti başlatmaya hazırlanan şirketlerin başında geliyor. Şirketin planladığı modelde tokenlaştırılmış hisselerin, altta yatan gerçek hisse senetleriyle bire bir desteklenmesi hedefleniyor.
Bu yapı hayata geçerse kullanıcılar, blokzincir altyapısı üzerinden hisse senedi pozisyonu alabilecek. Sektör temsilcileri, tokenlaştırılmış hisselerin 7 gün 24 saat işlem, neredeyse anlık takas, daha düşük operasyonel maliyet ve daha erişilebilir piyasa yapısı gibi avantajlar sunabileceğini savunuyor.
Temettü, oy hakkı ve saklama sistemi kritik başlıklar
Görüşülen çerçevede tokenlaştırılmış hisselerin, geleneksel pay senetleriyle benzer ekonomik haklar taşıyabileceği belirtiliyor. Bu nedenle temettü ödemeleri, oy hakları, saklama süreçleri ve yatırımcının dayanak varlık üzerindeki hukuki konumu düzenleyici tartışmaların merkezinde yer alıyor.
SEC'nin daha önce tokenlaştırılmış hisse ürünleri konusunda yatırımcı koruma standartları ve saklama gereklilikleri nedeniyle temkinli hareket ettiği biliniyor. Yeni yaklaşımın ise bu riskleri ortadan kaldırmadan, şirketlere sınırlı ve denetlenebilir bir uygulama alanı açmayı amaçladığı değerlendiriliyor.
Tokenlaştırılmış hisselerin ABD'de işlem görmesi, yalnızca kripto borsaları için değil, geleneksel aracı kurumlar ve borsalar için de rekabet dengelerini değiştirebilecek bir gelişme olarak görülüyor.
Piyasa yapısı kuralları da yeniden değerlendiriliyor
Tokenlaştırılmış hisse gündemi, SEC'nin ABD hisse piyasalarının işleyişine yönelik daha geniş bir değerlendirme süreciyle aynı döneme denk geldi. Kurum, Regülasyon NMS kapsamında 2005 yılından bu yana ABD hisse işlemlerinde etkili olan Rule 611 ve Rule 610(e) hükümlerinin kaldırılmasını da teklif etti.
Rule 611, daha iyi fiyatın başka bir işlem platformunda bulunması halinde emirlerin daha kötü fiyattan gerçekleştirilmesini engelliyor. Rule 610(e) ise ulusal piyasa sistemi hisselerinde kilitlenmiş ve çapraz kotasyonlara ilişkin hükümleri kapsıyor. Teklifin Federal Register'da yayımlanmasının ardından 60 günlük kamuoyu görüş sürecine açılması bekleniyor.
Paul Atkins, Rule 611'in yaklaşık yirmi yıllık uygulama deneyiminin ardından piyasa üzerindeki etkisinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Atkins'e göre söz konusu düzenleme, rekabeti sınırlayan ve hisse piyasalarında karmaşıklığı artıran beklenmeyen sonuçlar doğurmuş olabilir.
Tokenlaştırılmış hisse pazarı hızla büyüyor
CoinGecko verilerine göre tokenlaştırılmış hisse kategorisi 31 Ocak 2024'te 14 varlıktan 31 Mayıs 2026 itibarıyla 478 varlığa yükseldi. Bu artış, yaklaşık 29 aylık dönemde yüzde 3.300'ün üzerinde büyümeye işaret ediyor.
Aynı dönemde gerçek dünya varlıkları kategorisinde de güçlü bir genişleme yaşandı. RWA projelerinin sayısı 64'ten 1.282'ye çıkarak yaklaşık yüzde 1.900 büyüdü. CoinGecko, tokenlaştırılmış hisseleri 2024'ten bu yana kripto piyasasının en hızlı büyüyen kategorisi olarak tanımlıyor.
Büyük finans kurumları da yarışta
Tokenlaştırılmış hisse ilgisi yalnızca kripto borsalarıyla sınırlı kalmıyor. Citigroup'un OpenAI ve Anthropic gibi özel şirketlere bağlı tokenlaştırılmış hisse ürünleri üzerinde çalıştığı, ilk aşamada uluslararası yatırımcılara odaklandığı aktarılıyor.
New York Stock Exchange'in de tokenlaştırılmış piyasa sistemleri aracılığıyla 24 saat hisse senedi işlemi altyapısı geliştirdiği belirtiliyor. SEC'nin hem tokenlaştırılmış hisse muafiyetini hem de geleneksel piyasa yapısı kurallarını aynı dönemde gözden geçirmesi, blokzincir tabanlı menkul kıymet işlemlerini ABD finans sisteminin ana akımına daha fazla yaklaştırıyor.
